arama

Aralıklı Orucun (Intermittent Fasting) Vücudumuzdaki Etkileri

Son zamanlarda adından sıkça söz edilen “aralıklı oruç” nedir? Nasıl uygulanır? Sadece kilo vermek amacıyla mı yapılır? Vücudumuzda başka etkileri var mıdır? Bu sorulara cevap aramaya ne dersiniz?
Aralıklı Orucun (Intermittent Fasting) Vücudumuzdaki Etkileri » Tek Yol Bilim
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • Dr. Gülşah Nomak Dr. Gülşah Nomak

⌛ Reading time: 3 minutes

Yayınlanma Tarihi: 21 Mart 2020 19:04

📝 Yazar: Dr. Gülşah Nomak ✅ Editör: Aysuda Ceylan

Modern toplumlarda insanlar genellikle günde en az 3 öğün yemek yemektedir. Hayvanlara bakıldığında ise bunun aksine, acıktıkları zaman doğaçlama bir şekilde beslendikleri görülmektedir. Halbuki, insanlar da dahil olmak üzere tüm hayvan türleri besinlerin görece kıt olduğu ortamlarda evrimleşmişler; açlık durumunda fiziksel ve zihinsel fonksiyonlarını en yüksek seviyede tutacak şekilde çeşitli adaptasyonlar geliştirmişlerdir. Gün içerisinde yoğun gıda tüketimi ise, günümüzün temel sorunu olan hareketsiz yaşam biçimi ile bir araya geldiğinde birçok metabolik hastalığa (insülin direnci, visseral yağlanma, vb.) neden olabilmektedir.

Aralıklı oruç, uzun süren açlık dönemleri ve normal gıda tüketiminin olduğu dönemlerin tekrarlamasından meydana gelmektedir. Bu dönemlerin sürelerine bağlı olarak farklı aralıklı oruç türleri uygulanmaktadır:

  • Alternatif gün orucu: Bir gün hiç enerji alımı yokken, diğer gün normal beslenmenin olduğu aralıklı oruç türüdür.
  • Modifiye oruç: Haftanın ardışık olmayan 2 günü günlük ihtiyacın %20-25’i kadar enerji alınırken, diğer 5 gün normal beslenmeye devam edilmektedir.
  • Zaman kısıtlı beslenme: Günün 8 saatlik döneminde normal beslenme devam ederken, geri kalan 16 saat enerji alımı yoktur.

Aralıklı orucun hangi türü uygulanırsa uygulansın, açlık dönemlerinde enerji içermeyen su, şekersiz çay-kahve gibi içecekler serbesttir.

Aralıklı orucun etkileri pek çok hayvan ve insan çalışmasında değerlendirilmiştir. Hayvan çalışmalarında, aralıklı orucun metabolik bozukluklar, kilo yönetimi, diyabet, kanser gibi durumlarda pozitif etkileri izlenmiştir. Henüz daha kısıtlı veri bulunan insan çalışmalarına bakıldığında ise aşağıda özetlenen sonuçlara ulaşılmıştır:

  • Geleneksel kilo yöntemi olan “Sürekli Enerji Kısıtlaması” ile karşılaştırıldığı çalışmalarda, obez kişilerin aralıklı oruç ile benzer miktarda kilo verdikleri, ancak vücut yağ kaybının aralıklı oruç grubunda daha fazla olduğu görülmüştür. Kontrollü kilo verme dönemi sonrasında, kişiler 6 ay boyunca izlendiklerinde de sonuçların aralıklı oruç lehine olduğu belirlenmiştir.
  • Aralıklı oruç ile insülin direncinde anlamlı iyileşmeler görülmüştür.
  • Kardiyovasküler hastalıkların risk faktörleri değerlendirildiğinde, aralıklı oruç ile dinlenme kalp hızının, kan glukoz ve insülin seviyelerinin, yağ kütlesinin, total kolesterol, LDL ve trigliserid seviyelerinin düştüğü görülmüştür.
  • Aralıklı orucun kanser ile ilişkisini insanlarda gösteren somut bir veri olmamasına rağmen, sağladığı metabolik avantajların kanserin önlenmesinde ve ilerlemesinin yavaşlatılmasında etkili olabileceği düşünülmektedir.

Açıkça belirtmek gerekir ki, hâlâ insanlarda aralıklı orucun etkilerini kanıtlayacak çok kısıtlı veri bulunmaktadır. Hem hayvan çalışmalarının sonuçları hem de insan çalışmalarındaki ilk izlenimler yüz güldürücü olsa da, bu konuda kesin yargılara varmak için henüz erken gibi görünüyor. Yanı sıra, aralıklı orucun insan vücudu üzerine herhangi bir olumsuz etkisi de gösterilmiş değil. Bu konuda yayımlanacak yeni çalışmaları heyecanla beklemek için yeterince nedenimiz var.

Tek yolunuz bilim olsun.

Referanslar

  1. Cabo R. N Engl J Med 2019; 381: 2541-51.
  2. Harris L. JBI Database System Rev Implement Rep 2018; 16(2): 507–547
  3. Mattson MP. Ageing Res Rev 2017; 39: 46-58.
  4. Patterson RE. Annu. Rev. Nutr. 2017; 37: 371–93   

Bilimsel gelişmelerden anlık haberdar olmak için Telegram kanalımıza abone olabilirsiniz.
etiketlerETİKETLER
Üzgünüm, bu içerik için hiç etiket bulunmuyor.